Luxe placemats kiezen: materiaal, vorm en onderhoud

Luxe placemats maken van een gewone maaltijd een gedekte tafel. Maar wat is luxe eigenlijk: het materiaal, de afwerking, de kleur? Wie online zoekt naar design placemats of chique placemats, ziet vooral mooie foto's en weinig uitleg. In deze gids lees je waar je op let, zodat je placemats kiest die er goed uitzien en ook echt bij jouw tafel en jouw gebruik passen.

Het korte antwoord

Een placemat voelt luxe door drie dingen: een gelijkmatige afwerking, een materiaal dat bij de tafel past en een kleur die niet concurreert met je servies. Prijs speelt daarin een kleinere rol dan je denkt. Een eenvoudige effen placemat in een rustige tint ziet er vaak verzorgder uit dan een drukke placemat met veel glans.

• Materiaal: kunstleer en vinyl veeg je af, geweven en gevlochten matten geven structuur maar vragen meer zorg.
• Maat: kies voor een rechthoekige placemat van ongeveer 45 x 30 cm, voor een ronde placemat 30 tot 38 cm.
• Kleur: houd het bij één of twee tinten en laat het servies de hoofdrol spelen.
• Aantal: reken één placemat per persoon en een tweede set als je vaak gasten hebt.

Wat maakt een placemat luxe?

Luxe is een gevoel, maar je kunt het concreet maken. Kijk naar deze punten:

• Afwerking van de rand. Een nette, gelijkmatige rand zonder losse draadjes of plooien oogt meteen verzorgd. Bij geweven matten let je op de franje of de zoom.
• Structuur. Een geweven of gevlochten oppervlak geeft de tafel diepte. Een glanzende laag maakt de tafel juist strakker en feestelijker.
• Uniform in een set. Zes placemats die precies bij elkaar passen in kleur en maat, doen meer dan zes losse exemplaren.
• Rust in kleur. Beige, wit, donkergrijs, zwart of een metaaltint zoals goud en zilver komen vaak chic over. Een tint waar je snel genoeg van krijgt, blijft minder lang op tafel.
• Passend bij het geheel. Een placemat is luxe als hij past bij het bord, het glas en het tafelblad. Alleen een duur materiaal doet dat niet.

Let op: de woorden "luxe", "design" en "chic" zeggen niets over kwaliteit. Lees daarom altijd het materiaal, de maat en het onderhoud in de productgegevens.

Placemat-materialen vergeleken

De tabel hieronder zet de materialen naast elkaar. Het zijn algemene richtlijnen; lees voor een specifiek product altijd de omschrijving en de wasaanwijzing.

Materiaal	Uitstraling	Onderhoud	Goed om te weten
Kunstleer (pu)	Glad en stoer	Afvegen met een vochtige doek	Vaak waterafstotend en dubbelzijdig
Vinyl of pvc, opengewerkt	Sierlijk, feestelijk	Afvegen met een zachte doek	Decoratief, kleine dingen kunnen door de uitsparingen zakken
Geweven polyester-katoen	Zacht en modern	Vlek deppen, wasaanwijzing volgen	Vloeistof trekt in
Gevlochten, natuurlijke look	Warm en handgemaakt	Met de hand wassen, goed laten drogen	Ieder exemplaar verschilt iets

Het verschil in onderhoud bepaalt vaak welke placemat je na een paar weken nog graag gebruikt. Een mat die je na elke maaltijd moet wassen, ligt snel in de kast.

De juiste maat en vorm kiezen

Een placemat moet groot genoeg zijn voor een bord, een glas en bestek. Een rechthoekige placemat van ongeveer 45 x 30 cm is gangbaar. Een ronde placemat heeft meestal een doorsnee van 30 tot 38 cm. Met 30 cm is hij nog compact, met ongeveer 38 cm blijft er ruimte om het bord.

Een gewoon dinerbord is zo'n 26 tot 28 cm breed. Onder zo'n bord geeft een ronde mat van 38 cm een rand van enkele centimeters. Een mat van 30 cm is dan nauwelijks groter dan het bord zelf. Dat is mooi als je bewust een minimalistische look wilt, maar minder handig als je bestek en glas ook op de mat wilt leggen.

Rond of rechthoekig?

Een ronde placemat volgt een ronde tafel en een rond bord. Op een rechthoekige tafel zorgt hij voor een zachte afwisseling. Een rechthoekige placemat geeft meer ruimte voor bestek en glas en dekt de tafel strakker af. Beide kunnen op beide vormen van tafel. Meer over ronde matten lees je bij ronde placemats.

Hoeveel ruimte heb je per persoon?

Reken ruwweg op 50 tot 60 cm tafellengte per persoon. Bij 45 cm breedte van de placemat blijft er dan een paar centimeter tussen de couverts. Leg de placemats niet over elkaar. Is de tafel krap, kies dan een kleinere maat of ronde matten van 30 cm.

Stap voor stap: zo kies je placemats

1. Tel de personen. Reken één placemat per persoon. Zet je vaak extra stoelen bij, koop dan een tweede set in dezelfde kleur.
2. Meet je tafel. Leg een bord, een glas en bestek neer en kijk hoeveel ruimte je nodig hebt.
3. Kies het materiaal. Veel gebruik en kinderen? Neem iets dat je afveegt. Een diner dat je zelden geeft? Dan kan structuur of glans.
4. Kies de kleur. Combineer met het servies en het tafelblad. Twijfel je? Neem de rustigste tint.
5. Lees het onderhoud. Kijk of je de placemat kunt afvegen, wassen of alleen met de hand kunt schoonmaken.
6. Controleer de set. Het aantal, de maat en eventuele onderzetters staan in de productgegevens.

Welke placemat voor welk moment?

Dagelijks eten

Voor elke dag wil je een mat die snel schoon is. Kunstleer veeg je af, een geweven mat dep je droog. Antislip is een pluspunt: borden schuiven minder, vooral op een glad blad. Kies liever een rustige tint dan een opvallende, zodat je er niet snel genoeg van krijgt.

Een etentje met gasten

Bij gasten mag de tafel iets bijzonders hebben. Een metaaltint, een opengewerkte mat of een set met bijpassende onderzetters geeft de tafel samenhang. Zorg dat alle matten dezelfde maat en kleur hebben en leg ze op gelijke afstand van de rand.

Feestdagen

Voor kerst en andere feestdagen werken goud en zilver goed. Houd het kleed en het servies effen, en laat de placemat het feest dragen. Na de feestdagen bewaar je de matten plat, zodat ze volgend jaar weer mooi zijn.

Kleine tafel of bar

Op een kleine tafel kies je compacte, ronde matten van 30 cm of rechthoekige placemats van 45 x 30 cm. Zorg dat de matten elkaar niet raken. Op een bar of keukeneiland zijn kunstleren matten praktisch, omdat je ze met een vochtige doek afneemt.

Zo dek je de tafel met placemats

1. Leg de placemat midden voor elke stoel, ongeveer 3 cm van de tafelrand.
2. Zet het bord in het midden van de mat.
3. Leg het bestek links en rechts van het bord, de vork links en het mes rechts.
4. Zet het glas rechtsboven het bord.
5. Voeg een servet toe, op het bord of links van de vork.
6. Maak af met een kaars, een takje of een vaas in het midden van de tafel.

Bij een ronde mat van 30 cm past het bestek vaak niet meer op de mat zelf. Leg het dan gewoon naast de mat op de tafel. Dat is ook wat je op de foto's van veel gedekte tafels ziet.

Kleur en stijl: modern, chic of juist natuurlijk

De stijl bepaalt hoeveel je kunt combineren. Hieronder drie richtingen met wat je erbij zet.

Metaaltinten: goud en zilver

Goud en zilver zijn feestelijk en komen het best uit op een donkere of juist een strak witte ondergrond. Houd de rest van de tafel rustig. Een effen kleed en effen servies laten het metaal spreken. Gebruik ze niet dagelijks als je er snel genoeg van krijgt, maar bewaar ze voor feestdagen en etentjes. Voorbeelden uit ons assortiment zijn de ronde placemat met bladmotief en de bloemvormige placemats en onderzetters.

Donker en stoer

Kunstleer in zwart of bruin past bij donker hout, zwart servies en kaarsen. Het ziet er strak uit en je neemt het af met een doek. De kunstleren placemats zijn dubbelzijdig, dus je kunt ze omdraaien als je een andere uitstraling wilt. Meer opties vind je bij lederen placemats.

Zacht en natuurlijk

Beige, wit en aardetinten werken bij bijna elk servies. Geweven matten zoals de set van vier met franje en de set met bijpassende onderzetters geven een zachte, moderne tafel. Houd je van handwerk, dan past de set gevlochten placemats bij een warme tafel met hout en aardewerk. Bekijk ook stoffen placemats en rieten placemats.

Placemats combineren met een kleed of kale tafel

Op een kaal houten blad komen placemats het best tot hun recht, omdat de structuur en kleur van de mat duidelijk zichtbaar blijven. Op een tafelkleed werk je het best met een effen kleed en een mat met structuur. Een bloemenprint op een kleed met een geweven mat ernaast wordt snel druk.

• Effen kleed plus effen placemat: rustig en tijdloos.
• Wit of beige kleed plus donkere placemat: sterk contrast en chic.
• Kale tafel plus metaalkleurige placemat: feestelijk zonder gedoe.
• Loper plus placemats: leg de placemat naast de loper, zodat hij niet overlapt.

Zoek je een kleed dat erbij past? Kijk bij zwart tafelkleed of linnen tafelkleed. Hoe je een kleed op maat kiest, lees je in de juiste maat tafelkleed kiezen.

Onderzetters en servetten: de afwerking

Een complete set oogt verzorgder dan losse onderdelen. Onderzetters van 10 tot 12 cm in dezelfde kleur als de placemat leggen je glas of kopje op een vaste plek en beschermen het blad tegen vocht. Let op het verschil met een pannenonderzetter: die is groter, hittebestendig en bedoeld voor een hete pan of schaal. Een servet in een effen tint, bijvoorbeeld linnen of katoen, maakt de tafel af. Kies er een in dezelfde kleurfamilie als de placemat, of juist een tint donkerder.

Onderhoud per materiaal

• Kunstleer: afvegen met een vochtige doek en nadrogen. Geen schuurmiddelen. Bewaar de matten plat, buiten direct zonlicht.
• Vinyl of kunststof: afvegen met een zachte doek. Het zijn decoratieve onderleggers, geen pannenonderzetters.
• Geweven polyester-katoen: een gemorste drank trekt in, dus dep snel droog. Volg de wasaanwijzing. Bij franje helpt een waszak.
• Gevlochten: alleen met de hand wassen en goed aan de lucht laten drogen.

Zet geen hete pannen op een placemat. Ook als een product hittebestendig is, is een placemat geen onderzetter. Gebruik een aparte pannenonderzetter.

Veelgemaakte fouten

• Alleen op het uiterlijk kiezen. Een mooie mat die lastig schoon te maken is, wordt weinig gebruikt.
• Te klein of te groot kiezen. Een bord dat over de rand hangt, ziet er onrustig uit.
• Te veel tinten tegelijk. Eén of twee bij elkaar passende tinten zijn genoeg.
• Het aantal vergeten. Zet je zes mensen aan tafel, dan heb je zes matten nodig. Een set van vier is dan te weinig.
• De wasaanwijzing negeren. Een handgevlochten mat in de wasmachine komt vervormd terug.
• Niet kijken wat er in de set zit. Bij sommige sets horen onderzetters, bij andere niet. Controleer het aantal placemats en onderzetters in de productgegevens.

Zo kies je: ons advies

Begin met de manier waarop je de tafel gebruikt. Eet je elke dag aan tafel, kies dan een mat die je afveegt of een geweven mat met een duidelijke wasaanwijzing. Dek je vooral voor gasten, dan mag het materiaal gevoeliger zijn en de kleur feestelijker. Kies altijd een maat die past bij je borden en tel het aantal personen.

Ons assortiment placemats is overzichtelijk. Je vindt kunstleer, geweven matten, een gevlochten set en opengewerkte matten in goud en zilver. Bekijk alle placemats, of ga direct naar ronde placemats, lederen placemats, stoffen placemats of rieten placemats. Twijfel je over een maat of een kleur? Neem gerust contact met ons op.